Ευλαβέστατε Διάκονε και Μοναχέ, πάτερ Παΐσιε.

Σήμερα είναι πολύ σημαντική ημέρα, διότι είναι η Κυριακή τής Ορθοδοξίας και εορτάζει η Ορθόδοξη Εκκλησία, η Ορθόδοξη Θεολογία και η Ορθόδοξη Παράδοσή μας. Και, βέβαια, έχει καθορισθή να εορτάζεται η Κυριακή τής Ορθοδοξίας πρώτα με την θεολογία τών ιερών εικόνων και στην συνέχεια με την Αναστήλωσή τους. Η θεολογία τών ιερών εικόνων εκφράστηκε με την Ζ΄ Οικουμενική Σύνοδο, το 787 μ.Χ., και η Αναστήλωση τών ιερών εικόνων έγινε μερικά χρόνια αργότερα, την 11η Μαρτίου τού 843 μ.Χ.. Αυτήν την μεγάλη εορτή τής Εκκλησίας μας, την Κυριακή τής Ορθοδοξίας, γίνεται σήμερα και η δική σου είσοδος στα Άγια τών Αγίων, για να λάβης τον δεύτερο βαθμό τής Ιερωσύνης.

1. Εορτή τών Προφητών και τής Κυριακής τής Ορθοδοξίας

Είπα προηγουμένως ότι η Κυριακή αυτή ορίστηκε ως Κυριακή τής Ορθοδοξίας και εορτάζουμε την Αναστήλωση τών ιερών εικόνων, από το τέλος τού 8ου και φυσικά μέχρι το μέσον τού 9ου αιώνα. Το ερώτημα το οποίο τίθεται είναι: Εφ’ όσον η Αγία και Μεγάλη Τεσσαρακοστή άρχισε να καταρτίζεται από τον 1ο αιώνα, ως περίοδος προετοιμασίας για το Πάσχα, τότε τι εόρταζαν οι Χριστιανοί την ημέρα αυτή, την πρώτη Κυριακή τών Νηστειών, δεδομένου ότι, όπως είπα προηγουμένως, καθιερώθηκε τον 9ο αιώνα να εορτάζεται η Κυριακή τής Ορθοδοξίας ως εορτή τής Αναστήλωσης τών ιερών εικόνων;

Όταν διαβάζη κανείς όλα τα τροπάρια τα οποία ψάλλουμε καθ' όλη την διάρκεια τής Αγίας και Μεγάλης Τεσσαρακοστής, βλέπει ότι όλη αυτή η περίοδος αρχίζει και αναπτύσσεται από τα Ιεροσόλυμα. Μέχρι τον 6ο περίπου αιώνα είχαμε άλλα εορτολογικά θέματα κατά τις Κυριακές τών Νηστειών. Από τον 6ο αιώνα μέχρι τον 14ο αιώνα καθορίζονται τα σημερινά εορταστικά θέματα. Άλλωστε, ξέρουμε ότι την δεύτερη Κυριακή τών Νηστειών έχουμε την εορτή τού αγίου Γρηγορίου τού Παλαμά, ο οποίος έζησε τον 14ο αιώνα. Θέλω να πω δηλαδή ότι, όταν διαβάζη κανείς το Τριώδιο και την Αγία και Μεγάλη Τεσσαρακοστή, βλέπει την συνύπαρξη τών παλαιών και τών νέων στοιχείων. Είναι σαν ένα μωσαϊκό, αφού διασώζονται και τα παλαιά λειτουργικά στοιχεία και τα καινούργια λειτουργικά στοιχεία, τα οποία προστέθηκαν δια μέσου τών αιώνων, από τον 6ο αιώνα μέχρι τον 14ο αιώνα.

Εκείνο που βλέπουμε είναι ότι μέχρι τον 6ο αιώνα κέντρο τής διαμορφώσεως τής Αγίας και Μεγάλης Τεσσαρακοστής είναι τα Ιεροσόλυμα και από τον 6ο αιώνα μέχρι τον 14ο αιώνα, που προστίθενται νέα στοιχεία χωρίς να αποβάλλονται όλα τα παλαιά, κέντρο είναι η Κωνσταντινούπολη. Και είναι πάρα πολύ σημαντικό να διαβάζη κανείς τις ακολουθίες τής Αγίας και Μεγάλης Τεσσαρακοστής και να βλέπη αυτήν την συνύπαρξη τών παλαιών με τα νέα στοιχεία. Τι εορτάζονταν, λοιπόν, την πρώτη Κυριακή τών Νηστειών, πριν καθορισθή η Κυριακή τής Ορθοδοξίας ως Αναστήλωση τών ιερών εικόνων; Ήταν η εορτή τών Προφητών. Άρα, την πρώτη Κυριακή τών Νηστειών είχε καθιερωθή από την Εκκλησία να εορτάζονται οι Προφήτες, οι οποίοι έβλεπαν τον Άσαρκο Λόγο στην Παλαιά Διαθήκη και τον ανέμεναν να έρθη και να ενσαρκωθή.

Και, βέβαια, όπως υπάρχουν Προφήτες στην Παλαιά Διαθήκη, υπάρχουν Προφήτες και στην Καινή Διαθήκη. Και ερμηνεύει ο άγιος Γρηγόριος ο Παλαμάς ότι, όπως οι Προφήτες στην Παλαιά Διαθήκη έβλεπαν και προσδοκούσαν την ενανθρώπηση τού Υιού και Λόγου τού Θεού, έτσι οι Προφήτες στην Καινή Διαθήκη προσδοκούν την έλευση τού Σεσαρκωμένου Λόγου κατά την Δευτέρα Παρουσία τού Χριστού και ανέρχονται μέχρι τρίτου ουρανού και εισέρχονται μέσα στον Παράδεισο, όπως ο Απόστολος Παύλος.

Διασώθηκαν μερικά από τα στοιχεία με τα οποία εόρταζαν αυτήν την ημέρα οι Χριστιανοί, προ τού 8ου αιώνος μ.Χ. τους Προφήτες. Χθες, κατά την διάρκεια τής ακολουθίας τού Εσπερινού, ψάλαμε τροπάρια τα οποία αναφέρονται στους Προφήτες. Σήμερα, επίσης, βλέπει κανείς τροπάρια τα οποία ψάλαμε στους Προφήτες. Το «Δοξαστικό» το οποίο ψάλαμε σήμερα στον Όρθρο αναφέρεται στους Προφήτες: «Μωσής τω καιρώ τής εγκρατείας, νόμον εδέξατο, και λαόν επεσπάσατο, Ηλίας νηστεύσας, ουρανούς απέκλεισε· τρεις δε Παίδες Αβραμιαίοι, τύραννον παρανομούντα, δια νηστείας ενίκησαν». Αυτό το Δοξαστικό είναι το παλαιό Δοξαστικό, πριν τον 6ο αιώνα. Αυτό είναι πολύ σημαντικό.

Αλλά και το Αποστολικό ανάγνωσμα το οποίο αναγνώσθηκε σήμερα προέρχεται από την πρώτη περίοδο, προ τού 6ου αιώνος μ. Χ. Και ακούσαμε σε αυτό πού ο Απόστολος Παύλος κάνει λόγο για τους Προφήτες, για τον Μωϋσή, τον Σαμουήλ, ο οποίος ήταν «ο Βλέπων», που έβλεπαν την δόξα τού Θεού, έβλεπαν τον Θεό μέσα στην δόξα, και άλλοι Προφήτες. Αυτό τι σημαίνει; Ότι την σημερινή ημέρα στα τροπάρια τής Εκκλησίας μας υπάρχει συνύπαρξη τών Προφητών, τών Αγίων δια μέσου τών αιώνων και τής τιμής τών ιερών εικόνων. Επίσης, σημαίνει ότι μόνο όταν κανείς είναι προφήτης, με όλη την σημασία τής λέξεως, δηλαδή προσεύχεται μέσα στην καρδιά του, βλέπει τα μυστήρια τής Βασιλείας τού Θεού, είναι ο πραγματικός θεολόγος, ο εμπειρικός θεολόγος, είναι ο πραγματικός διδάσκαλος και ορθόδοξος θεολόγος στην Εκκλησία. Έτσι, συνδέεται άρρηκτα η προφητεία με την θεολογία, η προφητεία με την Ορθοδοξία. Δεν μπορεί κανείς να είναι Ορθόδοξος, αν δεν είναι προφήτης. Επομένως, αυτό δείχνει η σημερινή μεγάλη εορτή, επαναλαμβάνω, την συνύπαρξη αυτών τών στοιχείων και τών παλιών με τα νέα στοιχεία, τής προφητείας με την θεολογία τών ιερών εικόνων.

2. Η προσωπική γνωριμία

Αυτήν την ημέρα αξιώνεσαι από τον Θεό να ανέλθης για δεύτερη φορά τις βαθμίδες τού ιερού Θυσιαστηρίου για να λάβης τον δεύτερο βαθμό τής Ιερωσύνης. Είναι πραγματικά και για σένα συγκινητική αυτή η στιγμή, αλλά και για μένα. Γιατί πολλές χειροτονίες κάνουμε, αλλά υπάρχουν μερικές χειροτονίες, οι οποίες είναι πραγματικά «σημαδιακές», μπορώ να το πω, ιδιαίτερες. Σε γνωρίζω από την Έδεσσα «εκ κοιλίας μητρός» σου, και όταν γεννήθηκες στην Κλινική, ήρθα και σε είδα. Στην συνέχεια σού έκανα την ακολουθία τού σαραντισμού, σε οδήγησα στον Ιερό Ναό σαράντα ημερών και τότε υπηρετούσα ακόμη Ιεροκήρυξ στην Ιερά Μητρόπολη Εδέσσης, Πέλλης και Αλμωπίας. Έπειτα σε έβαλα στην κολυμβήθρα, σε βάπτισα, δηλαδή ο Χριστός βαπτίζει, αλλά εμείς είμαστε τα χέρια τού Χριστού, και έγινες Χριστιανός.

Στην συνέχεια ακολούθησες όλη αυτήν την πορεία. Ήρθατε με την οικογένειά σου εδώ στην Ναύπακτο. Έτσι, σε γνωρίζουμε από μικρό παιδί, από το Δημοτικό Σχολείο, το Γυμνάσιο, το Λύκειο, το Πανεπιστήμιο και, όπως ανέφερες στον λόγο σου, πάνω από δέκα χρόνια, έντεκα χρόνια είσαι ομοτράπεζός μου και έχουμε αυτήν την πνευματική επικοινωνία. Και εγώ θεωρώ ότι η συνοίκηση με έναν άνθρωπο πρέπει να είναι συνοίκηση προφητική, θα έλεγα, συνάντηση προφητών, που σημαίνει να είναι άνθρωποι που προσεύχονται, να αναζητούν τον Θεό και να ομιλούν γι’ Αυτόν. Και μπορώ να ομολογήσω ότι στα έντεκα αυτά χρόνια δεν ανταλλάξαμε ούτε έναν αρνητικό λόγο. Ήταν μια πραγματική συνοίκηση. Και εσύ αναζητούσες αυτήν την προφητική ζωή και εγώ προσπαθούσα να ανταποκριθώ σε αυτό το εσωτερικό σου όραμα, στην εσωτερική σου επιθυμία. Και έρχεται τώρα η ώρα πού θα λάβης τον δεύτερο βαθμό τής Ιερωσύνης.

3. Προφητεία και θεολογία

Επαναλαμβάνω, γίνεται η χειροτονία σου αυτήν την ημέρα την σημαντική, που σημαίνει ότι πρέπει να διάγης αυτήν την προφητική ζωή. Εορτή τών Προφητών σήμερα και τής Ορθοδοξίας. Είπα προηγουμένως δεν νοείται να είναι κανείς ορθόδοξος θεολόγος, αν δεν είναι προφήτης. Και ξέρουμε τι θα πη προφήτης, όπως είπα πριν. Είναι όπως ο Απόστολος Παύλος, ο οποίος ανέβηκε μέχρι τρίτου ουρανού, πέρασε τα στάδια τής πνευματικής ζωής, κατά τον άγιο Μάξιμο τον Ομολογητή, κάθαρση ο πρώτος ουρανός, φωτισμός ο δεύτερος ουρανός, τρίτος ουρανός είναι η θεοπτία. Και στην συνέχεια «ηρπάγη εις τον Παράδεισον και ήκουσε άρρητα ρήματα α ουκ εξόν ανθρώποις λαλήσαι» (Β΄ Κορ. ιβ΄, 6).

Κατά τον άγιο Συμεών τον Νέο Θεολόγο και κατά τον άγιο Γρηγόριο τον Θεολόγο, «ο προφήτης ορά αοράτως, ακούει ανηκούστως και κατανοεί ακατανοήτως την δόξα τού Θεού». Γιατί άλλο είναι τα άκτιστα ρήματα και άλλο είναι τα κτιστά ρήματα και νοήματα. Και ο προφήτης είναι αυτός πού ανέρχεται στον ουρανό και βλέπει την δόξα τού Θεού, βλέπει τον Χριστό μέσα στην δόξα Του, είτε τον Άσαρκο Λόγο στην Παλαιά Διαθήκη είτε τον Σεσαρκωμένο Λόγο στην Καινή Διαθήκη, και μετά καταγράφει αυτήν την εμπειρία με κτιστά ρήματα, νοήματα και εικονίσματα, δηλαδή καταγράφει την θεολογία και αγιογραφεί ιερές εικόνες. Άλλη είναι η εικόνα την οποία βλέπει ο προφήτης και άλλη είναι η κτιστή εικόνα πού αγιογραφείται για την προσκύνησή της από τους Χριστιανούς.

Και επειδή ενδιαφέρεσαι και για τα μοναχικά και τα πατερικά θέματα, αφού είσαι σαν μια μέλισσα που ψάχνει να βρη ό,τι καλό μέσα στην πατερική θεολογία, και επειδή αγιογραφείς με τον τρόπο που αγιογραφείς, εύχομαι αυτήν την ημέρα την μεγάλη που εισέρχεσαι στο Ιερό Βήμα για να λάβης τον δεύτερο βαθμό τής Ιερωσύνης, να ζης αυτήν την προφητική ζωή, διότι έτσι θα καταλάβης τι είναι η Ορθοδοξία ακόμη περισσότερο. Να ζης αυτήν την προφητική ζωή ως προσευχή, ως μετάνοια, ως ομιλία και κήρυγμα μετανοίας, ως αίσθηση τού Θεού, αίσθηση και πληροφορία, να αποκτήσης γνώση τού Θεού «εν αισθήσει και πληροφορία», όπως λέγει ο άγιος Μακάριος ο Αιγύπτιος.

Τέτοιους προφήτες θέλει σήμερα ο κόσμος. Έχει κουραστή από στοχαστές και φαντασιόπληκτους ανθρώπους. Χρειάζεται προφήτες. Και όταν ζης αυτήν την προφητική ζωή, με την μετάνοια, με την προσευχή, την εσωτερική προσευχή, τότε θα μπορής να μιλάς στον λαό, που το θέλει και διψά, διψά να μάθη την Ορθόδοξη Θεολογία, τότε θα λες αυτά τα κτιστά ρήματα και κτιστά νοήματα και θα ζωγραφίζης κτιστά εικονίσματα, αλλά αυτό θα είναι αποτέλεσμα αυτής τής εμπειρίας σου.

Σού εύχομαι, λοιπόν, αυτήν την προφητική βιοτή να έχης, αυτήν την προφητική ζωή να βιώνης και τότε είναι σίγουρο ότι και εσύ θα καταξιωθής τής Βασιλείας τού Θεού, αλλά και όσοι σε εμπιστευτούν θα αποκτήσουν γεύση αυτής τής Βασιλείας.

Ανάβηθι, λοιπόν, τας βαθμίδας τού Ιερού Θυσιαστηρίου και είσελθε εις την χαράν τού Κυρίου σου. Αμήν.