Συχνά ακούμε πολλούς να λένε: «Τι θα έλεγες στον σημερινό εαυτό σου, αν μπορούσες να ξαναγίνεις παιδί;» Κάπως έτσι βλέπω την παιδική ηλικία της πίστης μου, ως προτεστάντης που ήμουν κάποτε.

Ας ξαναμπώ λοιπόν στο πετσί του προτεστάντη για λίγο και ας μιλήσω όχι προς τον εαυτό μου, αλλά προς τους σημερινούς Ορθοδόξους αδελφούς μου, ως ο προτεστάντης εκείνος που κάποτε με κάλεσαν στην Αγιωτάτη Ορθόδοξη Εκκλησία του Κυρίου.

Και το πρώτο που θα ήθελα να τους πω είναι ένα μεγάλο ευχαριστώ, από την ευγνωμοσύνη που νιώθω που με απελευθέρωσαν από αυτές τις πλάνες στις οποίες είχα γεννηθεί και είχα μεγαλώσει, που μου έδειξαν τον αληθινό δρόμο της Εκκλησίας, της αλήθειας και της ζωής, της Ορθόδοξης Εκκλησίας του Κυρίου, που μου γνώρισαν πώς ήταν η Εκκλησία στον καιρό των Αποστόλων και πώς διαμορφώθηκε στα 2.000 χρόνια από τότε μέχρι σήμερα.

Και φυσικά, ως εκείνος ο παλιός νεοκατήχητος προτεστάντης που εκτίμησα τόσο πολύ αυτή την Ορθόδοξη πίστη, θα ήθελα να πω στους Ορθοδόξους αδελφούς μου ότι την εκτίμησα τόσο πολύ, που σε όλη μου τη ζωή έκανα ό,τι μπορούσα να τη μοιραστώ και με άλλους συνανθρώπους μου, είτε από τον προτεσταντικό χώρο, που γνώριζα πάρα πολλούς, είτε και στην ίδια την Ορθόδοξη Εκκλησία, βλέποντας ανθρώπους που δεν γνώριζαν την παράδοση την οποία κρατούσαν και την αξία της.

Μια συχνή απορία των Ορθοδόξων που έχουν γεννηθεί σε Ορθόδοξες οικογένειες είναι γιατί οι νεοεισερχόμενοι δείχνουν τόσο ζήλο για τη διάδοση της Ορθόδοξης πίστης, στην οποία μόλις πίστεψαν.

Αν δούμε, για παράδειγμα, τώρα, το έτος 2026 που μιλάμε, στην Αμερική γίνεται μία έκρηξη Ορθοδοξίας. Το ίδιο συμβαίνει και στην Αγγλία και σε πολλές άλλες χώρες του κόσμου. Και σε αυτές τις εκρήξεις νέων πιστών πρωτοστατούν πάντοτε οι νεοκατήχητοι.

Και μάλιστα έχω ακούσει πολλούς που γεννήθηκαν σε Ορθόδοξες οικογένειες να λένε εκείνο το αμίμητο: «Για κοίτα, μόλις ήρθε στην Εκκλησία και νομίζει ότι ανακάλυψε την Αμερική. Νομίζει ότι έχει δικαίωμα να διδάσκει και εμάς τους παλιούς Ορθοδόξους».

Και εμένα το ερώτημά μου είναι: γιατί αυτός ο οποίος με βοήθησε να γίνω Ορθόδοξος δεν ήταν κάποιος γεννημένος Ορθόδοξος, αλλά ήταν κάποιος που, σαν και εμένα, είχε γεννηθεί σε αίρεση;

Άρα, μήπως τελικά είναι υποχρέωσή μας, γιατί ξέρουμε πώς σκέπτονται οι άνθρωποι σε αυτές τις αιρέσεις;

Αλλά, παραμένοντας στο πετσί εκείνου του νεοκατήχητου προτεστάντη που πρωτοέγινε Ορθόδοξος, εκτός από την έκφραση ευγνωμοσύνης μου, θα ήθελα να εκφράσω και κάποια παράπονα.

Γιατί, δηλαδή, αυτοί οι οποίοι γεννήθηκαν στην Ορθοδοξία, στη συντριπτική τους πλειονότητα, δεν πρωτοστατούν στη βοήθεια ανθρώπων να μπουν στην Εκκλησία και να διδάξουν σε βάθος τα Ορθόδοξα δόγματα σε ανθρώπους που δεν τα γνωρίζουν; Γιατί λίγοι μόνο έχουν τόση προσήλωση στην Ορθόδοξη πίστη από όσο θα έπρεπε;

Γιατί υπάρχει τόσο έγκλημα σε μια χριστιανική κοινωνία, όπως είναι υποτίθεται η ελληνική, μια τόσο κακή κοινωνική κατάσταση, γεμάτη με αιρέσεις, με διαστροφές, με σέκτες, με λάθος προτεραιότητες ζωής ή με έλλειψη αξιών;

Όλα αυτά δείχνουν μια απομάκρυνση από την Ορθοδοξία, από εκείνη την Αγιωτάτη Εκκλησία την οποία με δίδαξαν και την οποία ασπάστηκα σε όλη μου τη ζωή.

Δεν λέω ότι εγώ τα πάω καλά. Έχω ένα σωρό πάθη, τα οποία πολεμάω σε όλη μου τη ζωή, και ένα σωρό προβλήματα στην πίστη μου. Αλλά μιλάω για την αδιαφορία. Μιλάω για το ότι δεν υπάρχει προσπάθεια από πάρα πολλούς.

Και παράλληλα βλέπω προβλήματα ακόμα και σε ανθρώπους οι οποίοι προσπαθούν.

Ένα μεγάλο ποσοστό πιστών Ορθοδόξων είναι, δυστυχώς, ου κατ’ επίγνωσιν ζηλωτές. Δηλαδή, φτάνουν στα όρια του φανατισμού και τα ξεπερνάνε ακόμα.

Είτε από ημιμάθεια είτε από κακή διδασκαλία από τους δασκάλους τους. Πάρα πολλοί από αυτούς έχουν μπερδέψει τον ακτιβισμό με την Ορθόδοξη πίστη. Νομίζουν ότι ο Ορθόδοξος αγώνας είναι να αρνούνται διάφορους νόμους κρατικούς και διάφορα τέτοια ζητήματα.

Και αν τους ρωτήσεις για πνευματικότητα, ελάχιστα γνωρίζουν.

Επίσης βλέπω πάρα πολλούς ου κατ’ επίγνωσιν ζηλωτές της Εκκλησίας να βρίζουν Ορθοδόξους ιερείς και επισκόπους, χωρίς να έχουν συνειδητοποιήσει πόσο σοβαρό είναι κάτι τέτοιο στην πνευματική τους πορεία.

Να θυμίσω τον Απόστολο Παύλο, που, όταν τον χαστούκισε ένας ιερέας, από αυτούς που είχαν σταυρώσει τον Χριστό και δίωκαν τους Αποστόλους, όταν έμαθε ότι είναι ιερέας ζήτησε και συγγνώμη, επειδή του είχε μιλήσει άσχημα.

Σκεπτόμενος ένα τέτοιο παράδειγμα, θλίβομαι πάρα πολύ, βλέποντας Ορθοδόξους πιστούς αδελφούς, λόγω φανατισμού, να μιλάνε άσχημα για τους ιερείς και κυρίως τους αρχιερείς της Εκκλησίας. Ό,τι και αν κάνουν, γιατί φέρουν την ιεροσύνη του Κυρίου.

Επίσης βλέπω άλλους ου κατ’ επίγνωσιν ζηλωτές Ορθοδόξους να εφαρμόζουν προτεσταντικού τύπου κολλήματα σε κείμενα και πρόσωπα, σαν αυτά τα οποία είχα γνωρίσει τόσο πολύ στον προτεσταντισμό και τα είχα απορρίψει.

Και όλα αυτά γίνονται από έλλειψη κριτικής σκέψης. Δεν τους έμαθε κανείς να σκέφτονται με κριτικό τρόπο. Έτσι γίνονται οπαδοί, σαν να υποστηρίζουν ποδοσφαιρική ομάδα.

Μετά την ευχαριστία, την ευγνωμοσύνη και το παράπονο, είναι καιρός, ως εκείνος ο παλιός νεοκατήχητος προτεστάντης, να κάνω και μία έκκληση για εκτίμηση των όσων έχουν εξ αρχής οι γεννημένοι Ορθόδοξοι.

Πρέπει να είσαι πολύ κακός άνθρωπος, αν γνωρίζεις ότι έχεις κάτι πολύ καλό, όπως το μυστικό της αθανασίας, και το εκτιμάς και γνωρίζεις ότι μπορείς να το μοιραστείς με τους συνανθρώπους σου, χωρίς όμως να το στερηθείς και εσύ, και δεν το κάνεις.

Αν δεν το κάνεις, πρέπει να είσαι πολύ κακός άνθρωπος.

Και αναρωτιέμαι: πόσοι γεννημένοι Ορθόδοξοι, ως βασική σκέψη τους κάθε μέρα έχουν το να μοιραστούν με τους συνανθρώπους τους το υπέρτατο αγαθό της αιώνιας ζωής στον μέλλοντα αιώνα; Και πόσοι το κάνουν;

Δεν μπορώ να σκεφτώ ότι η συντριπτική πλειονότητα των γεννημένων Ορθοδόξων που δεν το κάνουν είναι κακοί άνθρωποι.

Άρα, το πρόβλημα δεν είναι κακία τους, αλλά ότι δεν εκτιμούν αυτό που έχουν ή, για να είμαι ακριβής, δεν το έχουν, επειδή, αν το είχαν, θα το εκτιμούσαν.

Και δεν το έχουν είτε από δική τους αδιαφορία, είτε από αδιαφορία αυτών που μπορούν να τους βοηθήσουν να το εκτιμήσουν.

Με άλλα λόγια, δεν εκτιμούν τον θησαυρό της Ορθόδοξης πίστης, επειδή δεν άνοιξαν ποτέ το σεντούκι που έχουν στα χέρια τους, για να τον δουν και να τον θαυμάσουν και να τον εκτιμήσουν.

Αν δεν ξέρεις ότι έχεις κάτι πολύτιμο, συχνά το υποτιμάς.

Στη χώρα μας έρχονται πλήθη μεταναστών, οι περισσότεροι των οποίων δεν γνωρίζουν τίποτα για τη χριστιανική πίστη. Μπορούμε να κάνουμε ιεραποστολή στην ίδια μας τη χώρα, βοηθώντας αυτούς τους καημένους ανθρώπους που δεν έχουν γνωρίσει τον Χριστό.

Μπορούμε να κάνουμε διαποίμανση των αδελφών μας που δεν έχουν γνωρίσει την Ορθόδοξη πίστη και να τους την εξηγήσουμε σωστά.

Μπορούμε να βοηθήσουμε τα μέλη της οικογένειάς μας που δεν γνώρισαν σωστά την Ορθοδοξία, αν και εκείνα το επιθυμούν, ή, αν δεν θέλουν, ας τους διδάξουμε με το δικό μας χριστιανικό παράδειγμα.

Πάντως, η κατάσταση σήμερα είναι πολύ καλύτερη από εκείνη που βρήκα στην αρχή της μεταστροφής μου, πριν από 3,5 δεκαετίες.

Κάποτε κοινωνούσαν στην Εκκλησία ελάχιστοι. Σήμερα κοινωνάει η πλειοψηφία του εκκλησιάσματος.

Κάποτε, που ήμουν νέος, οι ναοί ήταν γεμάτοι με ασπρομάλληδες και μετρούσα τους ελάχιστους νέους. Σήμερα βλέπω κυρίως νέους και μετράω τους λίγους ηλικιωμένους εκείνης της αδικοχαμένης δικής μου γενιάς. Μιας γενιάς που γέρασε και δεν ευαγγελίστηκε ποτέ.

Αλλά η νέα γενιά έχει αλλάξει. Πλημμυρίζει τις εκκλησίες.

Κάποτε ήθελες να μάθεις για την πίστη και δεν ήξερες πού να ρωτήσεις. Ακόμα και οι ιερείς, όταν ρωτούσα, σπανίως είχαν απαντήσεις.

Σήμερα έχουμε εξαιρετικά καταρτισμένους ιερείς και όποιος ενδιαφέρεται να μάθει και περισσότερα μπορεί να κάνει αναζήτηση στο διαδίκτυο και να βρει απαντήσεις για τα πάντα.

Ειδικά τώρα, με την τεχνητή νοημοσύνη, ή ορθότερα τεχνητή ευφυΐα, μπορεί κάποιος να θέλει να ρωτήσει και να μάθει και να διασταυρώσει οτιδήποτε. Και από διαφορετικές τεχνητές ευφυΐες, επειδή και αυτές κάνουν λάθη.

Τώρα πλέον μπορεί να γίνει σύγκριση της αληθινής πατερικής Ορθοδοξίας από τη δυτικού τύπου νοθευμένη θρησκεία που διείσδυσε στη χώρα μας με δόλιους τρόπους, ακόμα και μέσω θεολογικών σχολών, ήδη από την ίδρυση του ελληνικού κράτους μέχρι και τον προηγούμενο αιώνα.

Η αληθινή πατερική σκέψη επανέρχεται και υπερισχύει και τα δυτικά κατάλοιπα, τα οποία γνώρισα σαν προτεστάντης και είδα να σιγοκαίνε και στην Ορθόδοξη Εκκλησία, σβήνουν μαζί με την παρέλευση των προηγούμενων γενεών που τα συντηρούσαν.

Γι’ αυτό οι νέες γενιές Ορθοδόξων πλέον γνωρίζουν και εκτιμούν την πραγματική Ορθοδοξία και αυτήν εκφράζουν και διαδίδουν.

Όμως χρειάζεται ακόμα δουλειά, ώστε να επανευαγγελιστεί ο λαός μας και να σβήσουν όλα τα κατάλοιπα άγνοιας και δυτικών επιρροών.

Γι’ αυτό κάνω έκκληση για μια φορά ακόμα:

Γνωρίστε την Ορθόδοξη πίστη. Εκτιμήστε την! Και σκεφτείτε πώς μπορείτε κι εσείς να συμμετάσχετε στο μοναδικό προνόμιο που έδωσε ο Κύριός μας, ο Ιησούς Χριστός, στο να συμβάλουμε στην αιώνια ευημερία των αδελφών μας.