Ορθόδοξη Ομάδα Δογματικής Έρευνας

Κεντρική Σελίδα

Επιστημονικά

Το σύμπαν ως καθαρή πληροφορία τής Θείας Βουλής * Η γραμμική θεώρηση του χρόνου στην Θεολογία του Φλωρόφσκυ και η αντίστοιχη μεταβολή στη σύγχρονη Φυσική * Η αρχή τής κτίσης στην Κβαντική φυσική * Φθορά και εντροπία * Οι νόμοι φθοράς και αφθαρσίας και οι πόλεμοι * Πορεία απελευθέρωσης * Η πολυδιαστασιακή ύπαρξη των αγγέλων

Οι Διαστάσεις τής φθοράς

και ο Μέλλοντας Αιώνας

Η Επιστήμη αναδεικνύει τη Χριστιανική ελπίδα πιο ρεαλιστική

 

Απομαγνητοφώνηση τής ομιλίας Νο 46 τής σειράς: "Θεός, Λογική και Επιστήμη".

Όταν μιλάμε για τον μέλλοντα αιώνα ή για τη Βασιλεία του Θεού ή άλλα πράγματα τα οποία περιμένουμε εμείς οι χριστιανοί, αυτά τα πράγματα ακούγονται παράξενα, ακούγονται κάτι σαν "μαγικά". Καθώς όμως η επιστήμη διεισδύει στα μυστήρια της δημιουργίας, αυτά τα πράγματα αρχίζουν να φαίνονται πιο φυσικά. Ας δούμε λοιπόν σήμερα κάποια πράγματα γι' αυτό το θέμα.

Στο σύμπαν τα πάντα κινούνται. Η Γη κινείται, το ηλιακό σύστημα, ο γαλαξίας, το τοπικό σμήνος των γαλαξιών και ίσως περιστρέφεται και το ίδιο το σύμπαν. Όσο πιο μακριά, όσο μεγαλύτερη είναι η δομή την οποία παρατηρούμε, τόσο πιο γρήγορα κινείται σε σύγκριση με τη Γη μας. Και όχι μόνο κινούνται απομακρυνόμενα, αλλά τα περισσότερα περιστρέφονται κιόλας.

Και είναι τόσο τεράστιες αυτές οι κινήσεις μέσα στο διάστημα, το οποίο, επειδή δεν έχει αέρα, συντηρεί την κίνηση επ’ άπειρον, χωρίς να σταματά λόγω της τριβής στον αέρα, που, αν και δεν νιώθουμε αυτή την κίνηση, αν καθίσουμε και τη σκεφτούμε, συχνά θέλουμε να φωνάξουμε εκείνο το γνωστό: «Σταματήστε τη Γη να κατέβω!».

Εμείς στην καθημερινότητά μας ελέγχουμε τις μικρές κινήσεις. Ελέγχουμε την κίνησή μας στο μήκος, στο πλάτος και μερικές φορές και στο ύψος, ανάλογα με το πόσο μας το επιτρέπει η βαρύτητα.

Υπάρχει όμως και μία τέταρτη διάσταση, η διάσταση του χρόνου. Δεν ελέγχουμε την κίνηση στον χρόνο. Κι αυτή είναι κίνηση. Είναι μία συνεχής κίνηση από το παρελθόν προς το μέλλον.

Μία πτώση αναπόδραστη προς το μέλλον. Δεν μπορούμε να σταματήσουμε τον χρόνο να κινείται προς το μέλλον και πέφτουμε, από τη στιγμή που γεννιόμαστε μέχρι τη στιγμή που πεθαίνουμε γέροι, όσοι φτάσουμε σε αυτή την ηλικία.

Εκτός από την κίνησή μας λοιπόν στις τρεις διαστάσεις του χώρου, κινούμαστε ταυτόχρονα και ασταμάτητα και σε μία τέταρτη διάσταση, στη διάσταση του χρόνου.

Θυμόμαστε μόνο το παρελθόν, λόγω της μνήμης που δεν γράφτηκε ακόμα. Γιατί στη μνήμη μας έχει καταγραφεί το παρελθόν, αλλά δεν έχει καταγραφεί το μέλλον ακόμα. Έτσι, παρά το ότι είμαστε σε μία διάσταση σαν τον χώρο, δεν έχουμε τη δυνατότητα να γνωρίζουμε τι θα συμβεί. Παρά το ότι η ζωή μας λοιπόν επεκτείνεται από τη γέννησή μας μέχρι τα γεράματά μας, εμείς θυμόμαστε μέχρι το παρόν. Θυμόμαστε δηλαδή μέχρι το σημείο εκείνο που έχει καταγραφεί στη μνήμη μας.

Λόγω της εντροπίας του σύμπαντος, που καθορίζει το βέλος του χρόνου προς την αύξηση της αταξίας, η κατεύθυνση πορείας του χρόνου φαίνεται να είναι σταθερή και μόνο μίας κατεύθυνσης.

Όταν μιλάμε για εντροπία, εννοούμε την αύξηση της αταξίας. Δηλαδή, αν αφήσουμε κάποια αντικείμενα όμορφα τακτοποιημένα και μείνουν εκεί για χρόνια, οι διάφορες καιρικές συνθήκες θα τα οδηγήσουν σε αταξία. Μετά από πάρα πολύ καιρό θα είναι ανακατεμένα και φθαρμένα, και τα υλικά τους θα καταστρέφονται σιγά-σιγά. Αυτό είναι που λέμε συνέπεια της εντροπίας, της πορείας του βέλους του χρόνου, το οποίο κινείται προς μία κατεύθυνση, δηλαδή προς την κατεύθυνση που αυξάνει την αταξία.

Σε διάφορα επιμέρους σημεία του σύμπαντος υπάρχει βεβαίως τάξη. Αυτό είναι κάτι που το κάνουμε εμείς οι νοήμονες οργανισμοί. Αλλά, για να το κάνουμε αυτό, δημιουργούμε αταξία σε άλλα σημεία. Γι’ αυτό λέμε ότι το περιβάλλον καταστρέφεται από τις ανθρώπινες δραστηριότητες.

Επειδή δημιουργούμε τάξη σε διάφορα σημεία και ταυτόχρονα δημιουργούμε αταξία σε άλλα σημεία του περιβάλλοντός μας. Επιταχύνουμε με τις ενέργειές μας τη φθορά στο σύμπαν, την αταξία.

Η τάξη φαίνεται να είναι πιο απίθανη επειδή έχει συγκεκριμένες θέσεις.

Για παράδειγμα, αν θελήσουμε να τακτοποιήσουμε τα μόρια του αέρα μέσα σε ένα δοχείο με αέρα, έτσι ώστε να βρίσκονται σε τάξη και κάθε μόριο να είναι σε ίσες αποστάσεις από τα υπόλοιπα μόρια, η τακτοποίηση αυτή έχει ελάχιστες πιθανότητες να συμβεί μέσα στο δοχείο, γιατί η τάξη, έχοντας συγκεκριμένες θέσεις, είναι μόνο μία πιθανότητα των αντικειμένων να βρίσκονται σε αυτή τη θέση.

Αντιθέτως, υπάρχουν αμέτρητες πιθανότητες, που τείνουν στο άπειρο όσο πιο πολλά είναι τα αντικείμενα που πρέπει να τακτοποιηθούν, βάσει των οποίων τα αντικείμενα είναι ανακατεμένα μέσα στο δοχείο σε διάφορα σημεία, χωρίς να βρίσκονται σε ίσες αποστάσεις μεταξύ τους.

Δηλαδή, η αταξία έχει αμέτρητες πιθανές θέσεις, ενώ η τάξη μόνο μία ή ελάχιστες.

Γι’ αυτό τον λόγο κιόλας, επειδή είναι πιθανότερη η αταξία, είναι και αυτή προς την οποία τείνουν τα αντικείμενα του σύμπαντος, δημιουργώντας αυτό που λέμε την αύξηση της αταξίας, της εντροπίας.

Εμείς είμαστε τρισδιάστατα όντα, επειδή δεν κινούμαστε μπρος-πίσω στον χρόνο, μόνο μπροστά. Ένα δισδιάστατο ον θα έβλεπε ένα τρισδιάστατο σαν τομή, σαν σκιά.

Ακόμα δηλαδή κι αν είχαμε ένα τρισδιάστατο ον το οποίο να διαπερνά το επίπεδο ενός δυσδιάστατου κόσμου, ένα ον που ίσως θα υπήρχε εκεί, θα έβλεπε μόνο την τομή του πάνω σε αυτό το επίπεδο. Δεν θα το έβλεπε στερεοσκοπικά. Θα το έβλεπε σαν μία ακαθόριστη σκιά.

Κάτι σαν τα φάσματα των πνευματικών οντοτήτων που βλέπουμε εμείς στον δικό μας τρισδιάστατο κόσμο, ως τομή των δικών τους διαστάσεων.

Γιατί αυτό ακριβώς είναι που μας κάνει να μην μπορούμε να δούμε τα πνεύματα, δηλαδή τις οντότητες που έρχονται στον δικό μας τρισδιάστατο κόσμο. Γι’ αυτό τα βλέπουμε σαν φάσματα και εμείς, σαν σκιές, όσοι έχουμε δει κάτι τέτοιο.

Ουσιαστικά η ζωή μας καταγράφεται στον χωροχρόνο σαν σε μία ακόμα διάσταση του χώρου, την οποία όμως δεν ελέγχουμε και δεν έχουμε ακόμα καταγράψει στον εγκέφαλό μας.

Είμαστε κομμάτι του χωροχρόνου. Είμαστε ένα τμήμα του. Είμαστε ενσωματωμένοι σε αυτόν.

Τι είμαστε; Τι είναι η ύλη;

Η ύλη είναι μία συμπύκνωση του χωροχρόνου, αν το δούμε από την πλευρά τής σωματιδιακής φυσικής, ή είναι μία διακύμανση του χωροχρόνου, αν δούμε την ύλη σαν κύμα. Το ίδιο ισχύει και για την ενέργεια.

Ο ίδιος ο χωροχρόνος είναι μία διακύμανση. Η βάση της ενέργειας και της ύλης είναι η πληροφορία. Το ίδιο ακριβώς συμβαίνει και με τον ίδιο τον χωροχρόνο.

Τα κβάντα, δηλαδή τα μικρότερα δυνατά τμήματα του χώρου και του χρόνου, είναι καθαρή πληροφορία. Είναι πακέτα πιθανοτήτων κυμάτων, τα οποία εμείς αντιλαμβανόμαστε στερεοσκοπικά σαν ύλη ή σαν ενέργεια ή σαν χώρο και χρόνο.

Η πληροφορία λοιπόν είναι μια δύναμη που ελέγχει σε κάποιο βαθμό την εντροπία, αυξάνοντας τοπικά την τάξη.

Όσο καλύτερα ξέρεις να χειρίζεσαι τα αντικείμενα, τόσο πιο αποτελεσματικά μπορείς να διαχειριστείς τον ίδιο τον χωροχρόνο και τα όσα υπάρχουν εκεί μέσα.

Η ίδια η αυτοσυνειδησία μας είναι πληροφορία, το να γνωρίζουμε και να νιώθουμε τον εαυτό μας. Καταγράφεται στον χωροχρόνο, στον εγκέφαλό μας και στα σώματά μας. Και η ίδια μας η ζωή, όπως την ξέρουμε λοιπόν, είναι πληροφορία.

Η ζωή, διά της πληροφορίας, επηρεάζει την κατάσταση του χωροχρόνου. Η τεχνολογία επιτυγχάνει μεγαλύτερο χειρισμό της ύλης και της ενέργειας. Στη βάση όλων είναι η πληροφορία, η τεχνογνωσία.

Είμαστε τμήμα του χωροχρόνου. Όπως η πληροφορία σχηματίζει ύλη και ενέργεια και τις ίδιες τις διαστάσεις, ομοίως η ίδια η πληροφορία σχηματίζει και τη συνειδητότητά μας ως ενσωματωμένο τμήμα του χωροχρόνου.

Η πρώτη διάσταση του χωροχρόνου είναι η ευθεία, η δεύτερη διάσταση είναι το επίπεδο, η τρίτη διάσταση είναι ο χώρος και η τέταρτη διάσταση είναι ο χρόνος, που μαζί με τον χώρο τα λέμε απλώς χωροχρόνο.

Αυξάνοντας τις διαστάσεις, αυξάνουν και οι δυνατότητές μας για το τι μπορούμε να κάνουμε μέσα σε αυτόν.

Στην ευθεία ο κόσμος τελειώνει σε ένα εμπόδιο.

Στο επίπεδο ο κόσμος τελειώνει σε μια κάθετη ευθεία, αν ήμασταν επίπεδοι.

Στον χώρο, όταν υπάρχει ένα εμπόδιο, μπορούμε να κάνουμε παράκαμψη γύρω από αυτό, κάτι που δεν συμβαίνει στο επίπεδο.

Το αίμα θέλει χώρο για να κυλήσει. Το πεπτικό σύστημα θέλει σωλήνες για να λειτουργήσει. Δεν μπορεί να λειτουργήσει σε έναν επίπεδο κόσμο. Δεν μπορεί να υπάρχει ζωντανός οργανισμός σε έναν επίπεδο κόσμο που αποτελείται από ένα μόνο επίπεδο.

Χρειάζονται περισσότερα επίπεδα για να δημιουργήσουν σωλήνες μέσω των οποίων να γίνει η πέψη ή οποιαδήποτε άλλη λειτουργία σε έναν οργανισμό.

Οι ίδιες οι πρωτεΐνες λειτουργούν βάσει της γεωμετρίας τους στον χώρο. Από τις πρωτεΐνες είμαστε φτιαγμένοι.

Αν υπερβαίναμε τον χρόνο, θα βλέπαμε τη ζωή μας σαν μια συνεχόμενη ταινία στον χωροχρόνο, από τη γέννηση ως τον θάνατο, με μια ματιά.

Αυτό θυμίζει αφηγήσεις Πατέρων που λένε ότι στον μέλλοντα αιώνα θα βλέπουμε ο ένας τον άλλο διάφανο και θα ξέρουμε τι έχει κάνει στη ζωή του. Με μια ματιά θα βλέπουμε τη ζωή του, όχι μόνο το σώμα του.

Η αντίληψη αυτή του χωροχρόνου ως μιας ομάδας διαστάσεων εξηγεί και την έννοια της αιωνιότητας του παραδείσου και της κολάσεως, αν μιλάμε για τη βίωση της διάστασης του χρόνου σαν να είναι διάσταση του χώρου.

Συχνά αναρωτιέμαι: Μήπως η ανώτερης ποιότητας ζωή που περιμένουμε εμείς οι χριστιανοί είναι υπέρβαση του χρόνου από μια υψηλότερη διάσταση χρόνου, που ονομάζουμε αιώνα;

Μήπως οι συνθήκες του μέλλοντα αιώνα επιτυγχάνονται δίνοντάς μας τη δυνατότητα να κερδίσουμε τον χειρισμό μιας ακόμη διάστασης;

Αν ισχύει κάτι τέτοιο ή κάτι παρόμοιο, δεν υπάρχει επιστημονικό παράδοξο για όσα περιμένουμε εμείς οι χριστιανοί.

Σκεφτείτε πόσο ανώτερος μοιάζει ο τρισδιάστατος κόσμος μας από έναν επίπεδο κόσμο δύο διαστάσεων και τι επιπλέον δυνατότητες δίνει σε όποιον τον ελέγχει.

Αν σκεφτούμε αναλογικά πόσες περισσότερες δυνατότητες δίνει μια τρίτη διάσταση συγκριτικά με τις δύο διαστάσεις ενός επίπεδου κόσμου, σκεφτείτε πόσο εκθετικά περισσότερες δυνατότητες θα υπήρχαν στους φυσικούς νόμους αν ελέγχαμε μία ακόμη διάσταση ανώτερη.

Η ζωή στον επίπεδο κόσμο είναι αδύνατη, επειδή δεν υπάρχει τρόπος να λειτουργήσει η μεταφορά τροφής χωρίς σωλήνες σε δύο διαστάσεις. Σε τρεις αυτό είναι δυνατό, όπως είπαμε.

Σκεφτείτε λοιπόν πόσο ευνοϊκότερη θα ήταν για τη ζωή μία ακόμη διάσταση πέρα από την τρίτη. Θα ήταν δυνατοί πολύ περισσότεροι συνδυασμοί των συστατικών της ζωής. Τα πάντα ίσως εκεί θα ήταν ζωντανά.

Σε μία ακόμη διάσταση, όπου η αναπόδραστη κίνηση του χρόνου προς την εντροπία θα ήταν ελεγχόμενη, δεν θα υπήρχε αύξηση της αταξίας, άρα δεν θα υπήρχε φθορά. Γιατί, αν μπορείς να κινηθείς και αντίθετα στον χρόνο, δεν υπάρχει η αύξηση της αταξίας. Άρα δεν υπάρχει φθορά.

Να λοιπόν ένας πιθανός τρόπος υπέρβασης της φθοράς προς την αφθαρσία κατά τον μέλλοντα αιώνα.

Στις περασμένες χιλιετίες όλα αυτά για τον μέλλοντα αιώνα φαίνονταν πολύ παράξενα, σαν μαγικά και θαυματουργικά. Είναι αυτό που λέμε, ότι η άγνωστη επιστήμη μοιάζει με μαγεία.

Με τη βοήθεια των γνώσεων όμως που συγκεντρώνουμε για τη δημιουργία του Θεού, όλα αυτά φαίνονται πλέον φυσικά. Και φαίνονται φυσικά, χωρίς όμως να παύουν να είναι τα πάντα θαύματα της δημιουργίας του πάνσοφου Δημιουργού μας, που, κατά τον Άγιο Διονύσιο τον Αρεοπαγίτη, είναι «αιών αιώνων». (Αυτό το λέει για τον Θεό).

Δηλαδή ο Θεός είναι εκείνη η διάσταση η οποία περιέχει όλες τις άλλες διαστάσεις, στις οποίες δίνει υπόσταση. Είναι μία ζωντανή διάσταση ο Θεός.

Έχοντας λοιπόν υπόψη τα παραδείγματα που είπαμε, μπορούμε να φανταστούμε, έστω και αμυδρά, το εξής:

Οι υιοί της Βασιλείας, όσοι δηλαδή υιοθετήθηκαν από τον Θεό ως αδελφοί του Χριστού διά του Αγίου Βαπτίσματος και απέκτησαν, μέσω του φωτισμού και της θέωσης, πρόσβαση διά των ακτίστων ενεργειών του Θεού στον ίδιο τον Θεό, στην ανώτατη αυτή άκτιστη διάσταση που περιέχει όλες τις κτιστές διαστάσεις που μπορούν να υπάρξουν, ανοίγονται μπροστά τους πράγματα που, σύμφωνα με την Αγία Γραφή, «οφθαλμός δεν είδε και αυτιά δεν άκουσαν, και σε καρδιά ανθρώπου δεν ανέβηκαν, όσα ετοίμασε ο Θεός σε όσους τον αγαπούν».

Ν. Μ.

Δημιουργία αρχείου: 31-7-2026.

Τελευταία ενημέρωση: 31-7-2026.

ΕΠΑΝΩ