Οι σημερινές Προτεσταντικές θρησκείες, πνευματικά τέκνα τού Λουθήρου, ισχυρίζονται ότι η Αγία Γραφή είναι το μοναδικό Θεόπνευστο βιβλίο, ο λόγος τού Θεού και η βάση τής πίστης, και ότι κάθε τι άλλο είναι "ανθρώπινες παραδόσεις" χωρίς σημασία. Ο ίδιος ο ιδρυτής τους όμως ο Λούθηρος, φαίνεται ότι είχε πολύ διαφορετική άποψη για την Αγία Γραφή, αφού θεωρούσε τον εαυτό του ως τον "ύψιστο κριτή", ακόμα και για την αξιοπιστία τών βιβλίων τής Αγίας Γραφής!

Σε παλαιότερο άρθρο μας, δείξαμε πώς ο Λούθηρος υποτιμούσε και απέρριπτε την επιστολή Ιακώβου από την Αγία Γραφή. Αλλά αυτή δεν ήταν η μοναδική του κριτική προς τη Θεόπνευστη Βίβλο. Εδώ θα δούμε πώς αμφισβητούσε και την Αποκάλυψη τού Ιωάννη, μέχρι που με τα χρόνια "μαλάκωσε τη στάση του" απέναντί της, λες και ο Θεός τον διόρισε κριτή τού Ιερού Κανόνα τής Αγίας Γραφής!

Ο Μαρτίνος Λούθηρος τον Σεπτέμβριο τού 1522, εξέδωσε στη Βιτεμβέργη, την πρώτη έκδοση τής μετάφρασής του στην Καινή Διαθήκη, (το γνωστό Septembertestament ή Σεπτεμβριανή Διαθήκη), με τίτλο: «Vorrede auf die Offenbarung S. Johannis». Εκεί, στον πρόλογό του, διατυπώνει σαφώς τις επιφυλάξεις του για το βιβλίο τής Αποκάλυψης. Θεωρούσε το βιβλίο προβληματικό ως προς την αποστολικότητα και την προφητική του αξία.

Στην αρχική μορφή του προλόγου του 1522, ο Λούθηρος διατύπωσε την περίφημη φράση: «Το πνεύμα μου δεν μπορεί να εγκλιματιστεί / να χωρέσει σε αυτό το βιβλίο» ή «Το πνεύμα μου δεν μπορεί να βρει θέση σε αυτό το βιβλίο». («Mein Geist kann sich in das Buch nicht schicken»).

Η αρχή του προλόγου είναι:

«Και σχετικά με αυτό το βιβλίο της Αποκάλυψης του Ιωάννη αφήνω επίσης τον καθένα να έχει τη δική του γνώμη· δεν θέλω να δεσμεύσω κανέναν με τη δική μου γνώμη ή κρίση.» («An diesem Buch der Offenbarung Johannis laß ich auch jedermann seines Sinnes walten, will niemand an meine Meinung oder Urteil gebunden haben.»)

Και κατόπιν γράφει:

«...με κάνει να το θεωρώ ούτε αποστολικό ούτε προφητικό.» («...es macht mich, daß ich es halte weder für apostolisch noch prophetisch.»).

Και μάλιστα ο Λούθηρος συνεχίζει με το σκεπτικό ότι η κατ' εξοχήν υποχρέωση του αποστόλου είναι να μαρτυρεί τον Χριστό, παραπέμποντας στις Πράξεις 1:8. Στο ίδιο κείμενο, εξηγώντας τους λόγους για τους οποίους αμφισβητούσε την αποστολικότητα και την προφητική αξία του βιβλίου, σημείωνε χαρακτηριστικά ότι «ο Χριστός ούτε διδάσκεται ούτε αναγνωρίζεται σε αυτό» («Christus ist weder gelehrt noch bekannt in it»), γεγονός που αποτελούσε γι' αυτόν κριτήριο απόρριψης. Κατά τον Λούθηρο, ο απόστολος οφείλει κατ' εξοχήν να είναι μάρτυρας του Χριστού.

Ο Λούθηρος δηλαδή, δεν απέρριπτε την Αποκάλυψη απλώς επειδή δεν καταλάβαινε τους συμβολισμούς της· την αξιολογούσε με ένα συγκεκριμένο θεολογικό κριτήριο: πόσο καθαρά παρουσιάζει τον Χριστό.

Ο Λούθηρος αμφισβητούσε έντονα την αποστολικότητα και την προφητική αξία τής Αποκάλψης, και την υποβάθμισε σε σχέση με τα βιβλία που θεωρούσε κύρια, αλλά δεν αφαίρεσε την Αποκάλυψη από την Καινή Διαθήκη. Στο "Septembertestament" του 1522 την περιέλαβε κανονικά, αλλά μαζί με την προς Εβραίους επιστολή, την επιστολή Ιακώβου και την επιστολή Ιούδα. Την τοποθέτησε στο τέλος, χωριστά από τα βιβλία που θεωρούσε «κύρια» και χωρίς αρίθμηση στον πίνακα περιεχομένων.

Η αρνητική κρίση του 1522 όμως, δεν ήταν η τελική θέση του του Λούθηρου. Αργότερα, το 1530, ο Λούθηρος αντικατέστησε τον αρνητικό πρόλογο του 1522 με νέο, σαφώς θετικότερο και εποικοδομητικότερο πρόλογο. Παρότι εξακολούθησε να αναφέρει τις αρχαίες αμφιβολίες για την αποστολική πατρότητα, πλέον δήλωνε ότι δεν ήθελε να εμποδίσει κανέναν να θεωρεί την Αποκάλυψη έργο του αποστόλου Ιωάννη και τόνιζε τη χρησιμότητα και την παρηγορητική δύναμή της. Το 1530 εκφράζει τη μεταστροφή του, γράφοντας πλέον ότι στο βιβλίο βλέπουμε ότι μέσα από όλες τις θλίψεις, τα θηρία και τους κακούς αγγέλους, ο Χριστός είναι μαζί με τους αγίους Του και τελικά νικά. Και προτρέπει τον αναγνώστη να χρησιμοποιεί το βιβλίο προς όφελος και παρηγοριά του.

Ένα ζήτημα που τίθεται μετά από όλα αυτά, είναι εκτός τών άλλων, και το εξής:  Αν αυτό που ισχυρίζονται οι σημερινοί Προτεστάντες ίσχυε, δηλαδή αν πράγματι η Χριστιανική Εκκλησία, ΕΞ ΑΡΧΗΣ θεωρούσε την Αγία Γραφή ως μοναδικό Θεόπνευστο λόγο τού Θεού, και δεν δεχόταν τίποτα άλλο, εκτός από την Αγία Γραφή ως βάση τής Χριστιανικής πίστης, πώς αυτό δεν το γνώριζε ο Λούθηρος, ο ιδρυτής τών Προτεσταντών, και αμφισβητούσε βιβλία που δήθεν εξ αρχής η Εκκλησία τα είχε ως βάση τής πίστης της;

Εκτός αν αυτό το Προτεσταντικό δόγμα περί "Μοναδικού Θεοπνεύστου λόγου τής Αγίας Γραφής", είναι ένα μετέπειτα κατασκεύασμα, στην προσπάθεια τού Προτεσταντισμού να παρακάμψει τις άλλες Θεόπνευστες πηγές πίστης τής Εκκλησιαστικής παράδοσης, βρίσκοντας άλλοθι απόρριψης τής αρχαίας Εκκλησίας, σε μία μόνο απ' αυτές, την Αγία Γραφή.

Επιστημονικές - Κριτικές Εκδόσεις (Citation)

Γερμανική Κριτική Έκδοση (Weimarer Ausgabe - WA): D. Martin Luthers Werke, Kritische Gesamtausgabe (η λεγόμενη «Weimarer Ausgabe»), Deutsche Bibel, Band 7 (Weimar: Hermann Böhlaus Nachfolger, 1931, σελ. 404). Στις σελ. 406–420 υπάρχει εκτενέστερη μεταγενέστερη ενασχόληση του Λούθηρου με την Αποκάλυψη.